Từ một cử nhân ngành khoa học môi trường rẽ ngang sang kinh doanh nông sản, hành trình khởi nghiệp của anh Vũ Văn Mạnh, xã Nam Đông Hưng (Xã Đông Quang huyện Đông Hưng cũ) là minh chứng cho ý chí, sự kiên trì và khát vọng vươn lên của tuổi trẻ. Từ những hạt gạo Khang Dân, BC15 – anh Mạnh đã phát triển thành công sản phẩm cơm mẻ đóng chai tiện dụng, sạch, an toàn mang thương hiệu “Cơm mẻ Quê lúa”, được thị trường đánh giá cao.

Tốt nghiệp cử nhân khoa học môi trường tại Đại học Đà Lạt, anh Mạnh từng công tác tại Công ty Môi trường đô thị Hà Nội (Urenco), chi nhánh Đà Nẵng. Dù công việc ổn định, nhưng vì xa nhà, nhớ quê và môi trường làm việc độc hại, năm 2013, anh quyết định trở về lập nghiệp tại quê hương Thái Bình. Cùng người vợ – chị Cao Thị Thoan, quê Thanh Hóa, cũng là bạn đại học, anh bắt đầu khởi nghiệp. Vốn liếng khởi đầu chỉ là hai tấm bằng đại học và chiếc xe máy, anh chị đi khắp các huyện, chợ để chào hàng các mặt hàng nông sản như mắm tôm, nem chua, gia vị vùng miền. Quãng đường đầu tiên không dễ dàng, nhưng với phương châm “kinh doanh trung thực – giúp khách hàng thành công thì mình mới thành công”, anh Mạnh dần tạo dựng được niềm tin. Năm 2018, anh thành lập Công ty và mở rộng thị trường phân phối nhiều sản phẩm gia vị và nông sản cho các thương hiệu lớn. Anh Mạnh chia sẻ: Trong quá trình hơn 10 năm kinh doanh, phân phối các mặt hàng gia vị và nông sản, tôi nhận thấy mặt hàng cơm mẻ – nguyên liệu quen thuộc trong các món ăn dân dã như giả cầy, bún bung, cá kho… vẫn chưa được sản xuất quy mô lớn, chuyên nghiệp. Nhận thấy dư địa thị trường còn lớn, trong khi địa phương lại có thế mạnh về nguyên liệu, anh bắt tay nghiên cứu, mày mò công thức và đầu tư sản xuất. Cơ sở sản xuất rộng hơn 300m² được trang bị nồi hấp đa năng 24 khay, hệ thống lọc nước tinh khiết, nồi nấu rượu, máy nghiền, máy đóng chai, bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm. Các sản phẩm chính gồm: cơm mẻ, thính gạo, dấm gạo lên men, rượu gạo, rượu bao xái bàn thờ… Từ năm 2024, sản phẩm Cơm mẻ Quê lúa chính thức có mặt trên thị trường. Mỗi tháng, doanh nghiệp sản xuất khoảng 50.000 chai, phân phối tại Thái Bình, Hưng Yên, Hà Nội, Nam Định, Tuyên Quang… Chị Nguyễn Thị Chiên, phường Kỳ Bá, thành phố Thái Bình chia sẻ: Tôi dùng thử sản phẩm cơm mẻ Quê lúa và rất hài lòng. Mùi vị thơm tự nhiên, tiện lợi, không cần lọc hay chế biến thêm. Gia đình tôi giờ không còn làm cơm mẻ thủ công nữa. Chị Nguyễn Thị Liễu, thị trấn Kiến Xương nhận xét: Tôi chuyển sang dùng cơm mẻ Quê lúa vì sản phẩm sạch, ổn định, giá cả hợp lý. Đặc biệt khi kho cá hay nấu giả cầy, hương vị món ăn đậm đà hơn hẳn.

Không chỉ làm ra sản phẩm, anh còn hướng tới mục tiêu lâu dài: tạo ra chuỗi giá trị từ hạt gạo, gắn với vùng nguyên liệu, khơi dậy giá trị văn hóa ẩm thực truyền thống. Vì vậy, anh tiếp tục sản xuất các sản phẩm từ gạo như dấm gạo lên men tự nhiên, Rượu gạo Quê Lúa, Rượu bao xái bàn thờ – những sản phẩm hoàn toàn từ hạt gạo Thái Bình. Sản phẩm dấm gạo được lên men trong chum sành kín khí trong ít nhất 1 năm; rượu bao xái được ngâm với ngũ vị hương cổ truyền như quế, hồi, nụ, , đinh hương, thảo quả để tạo ra sản phẩm phục vụ đời sống tín ngưỡng của người dân.

Từ một sản phẩm dân dã, cơm mẻ nay đã có thương hiệu, mẫu mã rõ ràng, đóng chai tiện dụng, phù hợp với xu hướng tiêu dùng hiện đại. Không chỉ góp phần giữ gìn hương vị truyền thống trong bữa ăn người Việt, “Cơm mẻ Quê lúa” còn giúp nâng cao giá trị hạt gạo Thái Bình trên thị trường chế biến. Với tiêu chí “sạch – an toàn – tiện lợi – thân thiện môi trường”, doanh nghiệp của anh Mạnh là ví dụ điển hình về tư duy đổi mới trong sản xuất nông sản địa phương, từng bước góp phần đưa thương hiệu gạo Thái Bình ngày càng vươn xa.